Panika na rynku paliw a przewóz benzyny i oleju napędowego

W związku z napiętą sytuacją geopolityczną na Bliskim Wschodzie oraz obserwowanymi wahaniami cen ropy na rynkach światowych coraz częściej pojawiają się obawy o dostępność paliw i dalsze podwyżki ich cen. W takich sytuacjach na rynku można zauważyć wzrost zainteresowania gromadzeniem paliwa „na zapas”, zarówno przez osoby prywatne, jak i przez przedsiębiorstwa wykorzystujące paliwo w codziennej działalności, np. w budownictwie, rolnictwie czy usługach serwisowych.

W praktyce oznacza to również częstszy transport benzyny lub oleju napędowego w opakowaniach takich jak kanistry czy zbiorniki pomocnicze. Warto jednak pamiętać, że paliwa są w rozumieniu przepisów ADR towarami niebezpiecznymi klasy 3 (materiały ciekłe zapalne), a ich przewóz co do zasady podlega przepisom dotyczącym transportu towarów niebezpiecznych. Jednocześnie ADR przewiduje określone wyłączenia, które w pewnych sytuacjach pozwalają na transport paliwa bez stosowania pełnych wymagań tych przepisów.

Warto więc wiedzieć, kiedy przewóz paliwa samochodem rzeczywiście podlega ADR, a kiedy można skorzystać z przewidzianych w przepisach wyłączeń.

Przewóz paliwa przez osoby prywatne

W przypadku osób prywatnych zastosowanie ma wyłączenie określone w punkcie 1.1.3.1 (a) ADR.

Zgodnie z tym przepisem:

Przepisy ADR nie mają zastosowania do przewozu towarów niebezpiecznych wykonywanego przez osoby prywatne, jeżeli towary te znajdują się w opakowaniach stosowanych w sprzedaży detalicznej i służą tym osobom do osobistego użytku, użytku w gospodarstwie domowym lub w związku z ich aktywnością sportowo-rekreacyjną, pod warunkiem, że zastosowano środki zapobiegające uwolnieniu się
zawartości w normalnych warunkach przewozu.

W przypadku paliw kluczowa jest jednak druga część przepisu, która wprowadza konkretne ograniczenia ilościowe.

Jeżeli osoba prywatna przewozi materiały ciekłe zapalne (np. benzynę lub olej napędowy) w naczyniach wielokrotnego napełniania, takich jak kanistry, to:

• maksymalna pojemność pojedynczego naczynia nie może przekraczać 60 litrów,
• łączna ilość przewożonego paliwa nie może przekroczyć 240 litrów na jednostkę transportową.

Warto również pamiętać, że paliwa przewożone w DPPL, opakowaniach dużych lub cysternach nie są traktowane jako towary w opakowaniach sprzedaży detalicznej, a więc nie korzystają z tego wyłączenia.

Przewóz paliwa przez przedsiębiorstwa do własnych celów

Drugie istotne wyłączenie dotyczy przedsiębiorstw, które przewożą paliwa pomocniczo wobec swojej działalności.

W takim przypadku zastosowanie ma punkt 1.1.3.1 (c) ADR.

Przepis ten dotyczy m.in.:

• transportu paliwa na teren budowy,
• przewozu paliwa do maszyn i urządzeń,
• transportu związanego z naprawą, przeglądami lub konserwacją sprzętu.

W takich sytuacjach przewóz może być wyłączony spod ADR, pod warunkiem spełnienia kilku warunków.

Najważniejsze z nich to:

• maksymalnie 450 litrów w jednym opakowaniu,
• ilości całkowite nieprzekraczające limitów określonych w 1.1.3.6 ADR,
• zastosowanie środków zapobiegających wyciekom w normalnych warunkach transportu.

Oznacza to, że przykładowo firma budowlana może przewieźć paliwo w kanistrach lub zbiornikach pomocniczych (takich jak np. DPPL) na plac budowy, jeśli paliwo jest potrzebne do zasilania sprzętu budowlanego.

Kiedy wyłączenie to nie ma zastosowania?

Bardzo ważne jest ostatnie zdanie przepisu 1.1.3.1 (c) ADR.

Przewóz wykonywany przez przedsiębiorstwa, o których mowa, w celu ich zaopatrzenia lub
wewnętrznej i zewnętrznej dystrybucji, nie podlega niniejszemu wyłączeniu.

W praktyce oznacza to, że:

• transport paliwa do sprzedaży,
• przewóz paliwa jako towaru handlowego,
• dystrybucja paliwa między oddziałami firmy

podlega już pełnym wymaganiom ADR.

Podsumowanie

W sytuacji rosnących cen paliw i napiętej sytuacji geopolitycznej coraz więcej osób oraz przedsiębiorstw rozważa gromadzenie paliwa „na zapas”. Warto jednak pamiętać, że benzyna i olej napędowy są w świetle przepisów ADR towarami niebezpiecznymi, a ich transport podlega określonym zasadom.

Najważniejsze wyłączenia dotyczą:

osób prywatnych
– do 60 l w jednym kanistrze i maksymalnie 240 l na pojazd,

przedsiębiorstw przewożących paliwo pomocniczo wobec działalności
– do 450 l w jednym opakowaniu, w granicach limitów ADR.

W każdym przypadku kluczowe pozostaje jedno:
paliwo musi być przewożone w sposób bezpieczny i zapobiegający wyciekom w trakcie transportu.