Uwaga: Umowa wielostronna M372 nie może być obecnie stosowana na terytorium Polski, ponieważ Polska nie jest jej sygnatariuszem. Artykuł omawia jej założenia oraz potencjalne znaczenie dla przedsiębiorców, którzy realizują przewozy w państwach będącymi jej stronami.
Transport materiałów klasyfikowanych jako UN 3077 MATERIAŁ ZAGRAŻAJĄCY ŚRODOWISKU STAŁY I.N.O. od lat budzi wiele wątpliwości w praktyce przedsiębiorców. Dotyczy to również wyrobów wykonanych z miedzi oraz stopów zawierających miedź, które, pomimo niewielkiej rozpuszczalności w wodzie, w określonych przypadkach mogą zostać zaklasyfikowane jako materiały zagrażające środowisku zgodnie z przepisami ADR.
Odpowiedzią na część tych problemów jest umowa wielostronna M372, zawarta na podstawie punktu 1.5.1 ADR, która wprowadza czasowe odstępstwo od stosowania części wymagań ADR dla określonych materiałów zawierających miedź.
Czego dotyczy M372?
Umowa obejmuje wyłącznie:
- miedź o powierzchni właściwej większej niż 0,67 mm²/mg,
- stopy metali zawierające co najmniej 2,5% miedzi, również o powierzchni właściwej większej niż 0,67 mm²/mg,
które zostały zaklasyfikowane jako:
UN 3077 ENVIRONMENTALLY HAZARDOUS SUBSTANCE, SOLID, N.O.S., Packing Group III
zgodnie z przepisami 2.2.9.1.10.6 ADR, będącymi konsekwencją zastosowania punktu 2.2.9.1.10.5 ADR. Oznacza to, że M372 nie obejmuje wszystkich wyrobów z miedzi, lecz wyłącznie materiały spełniające wskazane kryteria klasyfikacyjne.
Najważniejsze uproszczenie
Najistotniejszy zapis umowy brzmi:
Materiały objęte zakresem M372 mogą być przewożone bez stosowania pozostałych wymagań ADR, jeżeli spełnione są warunki określone w umowie. To bardzo istotne ułatwienie dla przedsiębiorców zajmujących się produkcją, obróbką i transportem miedzi oraz stopów metali.
Jakie warunki trzeba spełnić?
1. Brak innych zagrożeń
Odstępstwo można zastosować wyłącznie wtedy, gdy materiał:
- nie spełnia kryteriów żadnej klasy ADR poza klasą 9.
Jeżeli materiał wykazuje również inne właściwości niebezpieczne, umowa M372 nie znajdzie zastosowania.
2. Odpowiedni sposób przewozu
Materiał może być przewożony:
w opakowaniach, DPPL (IBC) lub dużych opakowaniach, które:
- spełniają wymagania podrozdziałów 4.1.1.1, 4.1.1.2 oraz 4.1.1.4–4.1.1.8 ADR,
- są pyłoszczelne,
- odporne na działanie wody,
- albo wyposażone w pyłoszczelny i wodoodporny worek lub wkład.
Alternatywnie dopuszczono również:
- przewóz luzem zgodnie z przepisami szczególnymi VC1 lub VC2.
Dokumenty
Podczas przewozu w jednostce transportowej musi znajdować się kopia umowy M372.
Jak długo obowiązuje?
Umowa obowiązuje do:
31 sierpnia 2028 r.
i może być stosowana wyłącznie na terytorium państw będących jej sygnatariuszami.
Co oznacza to w praktyce?
M372 może zainteresować przede wszystkim:
- huty,
- odlewnie,
- producentów elementów z miedzi,
- producentów przewodów i kabli,
- firmy zajmujące się recyklingiem metali,
- przedsiębiorstwa gospodarujące odpadami zawierającymi miedź,
- operatorów logistycznych obsługujących transport wyrobów metalowych.
Dla części przedsiębiorców może oznaczać możliwość wykonywania przewozów na znacznie prostszych zasadach niż pełne wymagania ADR.
Należy jednak pamiętać, że każdorazowo konieczna jest wcześniejsza analiza klasyfikacji materiału oraz sprawdzenie, czy wszystkie państwa uczestniczące w przewozie są sygnatariuszami M372.
Podsumowanie
Umowa wielostronna M372 jest kolejnym przykładem praktycznego wykorzystania mechanizmu przewidzianego w punkcie 1.5.1 ADR. Nie zmienia ona zasad klasyfikacji materiałów zawierających miedź, ale umożliwia stosowanie istotnego odstępstwa od pozostałych wymagań ADR dla ściśle określonych materiałów zaklasyfikowanych jako UN 3077.
Przed zastosowaniem umowy warto każdorazowo zweryfikować klasyfikację materiału, sposób pakowania oraz listę państw będących stronami M372. W przypadku wątpliwości warto skonsultować się z doradcą ADR, aby prawidłowo ocenić możliwość skorzystania z tego odstępstwa.
